به مناسبت ایام شهادت حضرت فاطمه زهرا سلام الله علیها

به مناسبت ایام شهادت حضرت فاطمه زهرا سلام الله علیها

مصحف فاطمه(سلام الله علیها) سخن وحی است

مصحف فاطمه(سلام الله علیها)، سرچشمه جوشان معنویت و دانشها که از طریق وحی بر او نازل گشته مانند قبر مطهرش رازی است که در پرده مانده و در اختیار ما خاکیان نیست. به راستی مصحف فاطمه(سلام الله علیها) چیست؟ چه زمانی به وجود آمد؟ چه مطالبی را در بر دارد؟ و اکنون کجاست و در اختیار کیست؟ و ... پرسشهایی است که تا حدودی پاسخ آنها در این نوشتار مختصر روشن می‏گردد. محدثه از نامهای معروف فاطمه زهرا(سلام الله علیها) محدثه است که امام صادق(علیه السلام) در سبب نامگذاری مادرش فاطمه به محدثه چنین می‏فرماید: انما سمیت فاطمة محدثة لان الملائکة کانت تهبط من السماء فتنادیها کما تنادی مریم بنت عمران  اینکه فاطمه(سلام الله علیها) به محدثه نامگذاری شد چون فرشتگان پیوسته از آسمان فرود می‏ آمدند و به فاطمه(سلام الله علیها) خبر می‏دادند همانطور که به مریم دختر عمران خبر می‏دادند. فرشتگان خطاب به فاطمه(سلام الله علیها) این آیات را تلاوت می‏کردند: - یا فاطمة - ان الله اصطفیک و طهرک و اصطفیک علی نساء العالمین - یا فاطمة - اقنتی لربک واسجدی وارکعی مع الراکعین. فاطمه(سلام الله علیها) به فرشتگان خبر می‏داد و آنان به او خبر می‏دادند و سخنانی با یکدیگر داشتند که در یکی از شب ها فاطمه به آنها گفت: آیا مریم دختر عمران بر زنان عالم برتری ندارد؟ گفتند: مریم در روزگار خویش بانوی بزرگ زنان بود ولی خداوند عز و جل تو را در عصر خویش و در عصر او بزرگ بانوی زنان قرار داده است و تو «سیدة نساء الاولین و الآخرین‏» هستی.گر چه فرشتگان با کسی جز انبیاء الهی گفتگو نداشتند ولی چهار بانوی بزرگ در تاریخ انبیاء بودند که پیامبر نبودند و در عین حال فرشتگان با آنان سخن می‏گفتند: الف) مریم، مادر حضرت عیسی(علیه السلام) ب) همسر عمران مادر حضرت موسی و مریم(علیهماالسلام) ج) ساره، مادر حضرت اسحاق و یعقوب(علیه السلام) د)حضرت فاطمه زهرا(سلام الله علیها). پیامبر اسلام(صلی الله علیه و آله) در بستر بیماری از هوش رفته بود که در خانه کوبیده شد. فاطمه(سلام الله علیها) فرمود: کوبنده در کیست؟ عرض کرد: مرد غریبی هستم و پرسشی از رسول خدا دارم اجازه ورود می‏دهید؟ فاطمه پاسخ داد: برگرد خدا تو را رحمت کند! حال رسول الله مساعد نیست. رفت و سپس برگشت و در را زد و گفت: غریبی است که از رسول خدا اجازه می‏گیرد آیا به غریبان اجازه ورود می‏دهند؟ ناگاه رسول خدا(صلی الله علیه و آله) به هوش آمد و فرمود: ای فاطمه! آیا می‏دانی چه کسی است؟ عرض کرد: خیر یا رسول الله! فرمود: این همان است که جماعت‏ ها را بهم می‏زند و لذتهای دنیوی را از بین می‏برد او فرشته مرگ است! به خدا قسم پیش از من از احدی اجازه نگرفت و پس از من از کسی اجازه نخواهد گرفت و به سبب بزرگواری و کرامتی که در پیشگاه خداوند دارم تنها از من اجازه می‏گیرد به او اجازه ورود بده! فاطمه(سلام الله علیها) فرمود: داخل شو خداوند تو را رحمت کند! فرشته مرگ چون نسیم ملایمی وارد شد و فرمود: السلام علی اهل بیت رسول الله ،این جریان ناگوار از نوع سخنانی است که فاطمه زهرا(سلام الله علیها) با فرشته داشته است و به راستی که فاطمه محدثه است.

پیدایش مصحف فاطمه(سلام الله علیها)

زهرا(سلام الله علیه ها) پس از رحلت پیامبر(صلی الله علیه و آله) 75 یا 95 روز، در جهان زندگی کرد. در این مدت بسیار کوتاه که دوره صبر و استقامت، حمایت از حریم ولایت و در عین حال حزن و اندوه زهرای مرضیه بود; جبرئبل امین - فرشته وحی - بر او فرود آمد و با گزارشهایی که از منزلت پدر بزرگوارش در نزد خدا و نیز آینده تاریخ اسلام و تشیع الهام می‏کرد کتاب ارزشمندی به نام «مصحف فاطمه(سلام الله علیها)» برای امامان معصوم(علیهم السلام) به یادگار ماند. امام صادق(علیه السلام) در پاسخ به محدثانی که در باره مصحف فاطمه(سلام الله علیها) سؤال کردند مدت طولانی سکوت کرد. ... ثم قال: انکم لتبحثون عما تریدون و عما لا تریدون ان فاطمة مکثت‏ بعد رسول الله(صلی الله علیه و آله) خمسة و سبعین یوما و کان دخلها حزن شدید علی ابیها و کان جبرئیل(علیه السلام) یاتیها فیحسن عزاءها علی ابیها و یطیب نفسها و یخبرها عن ابیها و مکانه و یخبرها بما یکون بعدها فی ذریتها و کان علی(علیه السلام) یکتب ذلک فهذا مصحف فاطمة(سلام الله علیها) سپس فرمود: شما در باره چیزهایی که چه لازم دارید و یا لازم ندارید جستجو و تحقیق می‏کنید. فاطمه(سلام الله علیها) پس از رسول خدا هفتاد و پنج روز حیات داشت و بر اثر رحلت پدرش اندوه فراوان بر او وارد گشت. جبرئیل - فرشته وحی - پیوسته بر او فرود می‏آمد و ناگواریها و اندوه جدایی پدر را به خوبیها جلوه می‏داد و به جانش آرامش می‏بخشید. به او از پدر و جایگاه بلندش در نزد پروردگار خبر می‏داد و نیز از حوادث آینده که بعد از فاطمه(سلام الله علیها) نسبت‏به فرزندانش واقع خواهد شد گزارش می‏داد. علی(علیه السلام) تمام آن گزارشها و اخبار را می‏نوشت که همین مصحف فاطمه(سلام الله علیها) را شکل داد. در حدیث دیگری امام صادق(علیه السلام) در پاسخ محدثی که سؤال کرد: مصحف فاطمه چیست؟ چنین فرمود: خداوند متعال زمانی که پیامبر را قبض روح کرد،بر فاطمه(سلام الله علیها) از اثر رحلت پیامبر(صلی الله علیه و آله) اندوهی وارد شد که جز خدای عز و جل کسی نمی‏داند چه حزنی بود. لذا خداوند فرشته‏ای را به سوی او فرستاد تا غم و اندوهش را برطرف نماید و با او سخن گوید. فاطمه(سلام الله علیها) جریان را به امیرالمؤمنین(علیه السلام) گزارش داد و علی(علیه السلام) فرمود: هر وقت ورود فرشته را احساس کردی و صدایش را شنیدی به من بگو و مرا از سخنانش آگاه کن. بنابراین امیرالمؤمنین(علیه السلام) آنچه را که می‏شنید می‏نوشت تا آنکه از سخنان و گزارشهای نوشته شده مصحفی به وجود آمد.با دقت در این دو حدیث‏ شریف می‏توان گفت: الف: مصحف فاطمه(سلام الله علیها) در فاصله زمانی پس از رحلت پیامبر اسلام(صلی الله علیه و آله) تا شهادت صدیقه طاهره(سلام الله علیها) به وجود آمده است. ب: مصحف فاطمه(سلام الله علیها) سخن وحی است که توسط جبرئیل امین(علیه السلام) به فاطمه زهرا(سلام الله علیه و آله) الهام شده است. ج: مصحف فاطمه(سلام الله علیها) به دست مبارک مولا علی(علیه السلام) نوشته شده است.

زمینه‏ های مصحف در زمان پیامبر (صلی الله علیه و آله)

گرچه پیدایش و اتمام مصحف فاطمه(سلام الله علیها) پس از رحلت رسول خدا انجام گرفت و از جانب خداوند به او الهام گشت که احادیث زیادی بر این دلالت دارد; ولی در برخی از روایات زمینه‏های پیدایش آن را از زمان حیات رسول الله می‏داند.از امام صادق(علیه السلام) نقل شده است که فرمود: مصحف فاطمه(سلام الله علیها) به املاء رسول الله و خط علی(علیه السلام) شکل گرفت. چنین مصحفی در چندین حدیث‏با اسناد مختلف از امام صادق(علیه السلام) نقل شده است و اینکه رسول خدا املا کرد و علی(علیه السلام) با دست مبارکش نوشت این نظریه را اثبات می‏کند که مصحف فاطمه(سلام الله علیها) در زمان پدرش بوجود آمد. البته برخی قائل‏اند که جمله «رسول الله‏» در این احادیث منظور پیامبر اسلام نیست، بلکه همان فرستاده خدا فرشته وحی است که اخبار و گزارشها را املا کرد و امام علی(علیه السلام) آنها را نوشت. شاهدی که سخن این گوینده را تایید می‏کند حدیثی است که ابوبصیر از امام صادق(علیه السلام) نقل کرده و در آن کلمه رسول نیست. «انما هو شی‏ء املاه الله علیها و اوحی الیها» همانا - مصحف فاطمه(سلام الله علیها) - چیزی است که خداوند آن را بر فاطمه(سلام الله علیها) املاء و به سوی او وحی کرد. و روشن است که املاء خدا به واسطه فرشته وحی است. بنابراین مفهوم این احادیث نیز شبیه آن روایاتی می‏شود که پیش از آن نقل کردیم که در آنها پیدایش مصحف فاطمه را پس از رحلت پیامبر(صلی الله علیه و آله) می‏داند. البته صحیفه‏ هایی از مصحف فاطمه(سلام الله علیها) که برگها و قسمتهای جزئی از آن مجموعه ارزشمند خدادادی است پیامبر در زمان حیات به فاطمه(سلام الله علیها) ارزانی داد که بعدها کامل گشت و به نام مصحف فاطمه(سلام الله علیها) در اختیار امامان معصوم(علیهم‏السلام) قرار گرفت. چرا که بخشی از آن مصحف در زمان پیامبر(صلی الله علیه و آله) در اختیار جابر بن‏عبدالله انصاری  قرار گرفت که هم‏اکنون همین صحیفه در جوامع حدیثی شیعی در دسترس علاقه ‏مندان است. امام صادق(علیه السلام) فرمود: پدرم - امام محمدباقر(علیه السلام) - به جابر بن‏ عبدالله انصاری گفت: پرسشی داشتم که هر وقت مناسب شد آن را مطرح کنم. جابر عرض کرد: هر زمان که دوست داشتی در محضرتان خواهم بود. تا آنکه فرصت مناسبی پیش آمد و پدرم خطاب به جابر گفت: ای جابر! به من خبر ده از لوحی که در دست مادرم فاطمه دختر رسول الله (علیهما السلام) دیدی و مادرم از نوشته‏های آن لوح به تو چه خبر داد؟ جابر عرض کرد: خدای را گواه می‏گیرم که در حیات رسول خدا برای عرض تبریک ولادت حسین(علیه السلام) بر مادرت فاطمه(سلام الله علیها) وارد شدم که در دستش لوح سبزرنگی چون زمرد درخشش داشت و در آن نوشته سفیدی که چون خورشید نورانیت داشت مشاهده کردم. عرض کردم: پدر و مادرم فدایت ای دختر رسول الله! این لوح چیست؟ فرمود: این لوحی است که خداوند به پیامبرش هدیه داده است و در آن نام پدرم، نام همسرم، نام فرزندانم و نام اوصیاء از فرزندان نوشته شده است که پدرم آن را به من بخشید تا به سبب آن مرا خشنود کند. جابر گفت: مادرت فاطمه(سلام الله علیها) آن را به من عطا کرد و خواندم و از آن رونوشت کردم. پدرم - امام محمدباقر(علیه السلام) - به جابر گفت: آیا ممکن است آن نوشته را بر من عرضه کنی؟ گفت: آری! پدرم همراهش به منزل جابر رفت و پیش از آنکه آن لوح را بیاورد ناگاه صحیفه‏ ای از ورق نازکی که در آن نوشته شده بود درآورد و گفت: ای جابر! نگاه کن در نوشته خودت تا من برایت‏ بخوانم. جابر هم در نوشته خودش نگاه کرد و پدرم از روی نوشته‏ ای که داشت‏ خواند; تا جایی که این دو نوشته حتی در یک حرف هم با یکدیگر تفاوت نداشتند. آنگاه جابر گفت: خدا را گواه می‏گیرم نوشته‏ ای که در آن لوح دیدم چنین بود...

مطالب مصحف فاطمه(سلام الله علیها)

ابوبصیر می‏گوید: از امام محمدباقر(علیه السلام) از مصحف فاطمه(سلام الله علیها) پرسیدم. فرمود: پس از رحلت پدرش بر فاطمه(سلام الله علیها) نازل گشته است. عرض کردم: آیا در آن چیزی از آیات قرآن است؟ فرمود: چیزی از آیات قرآن در آن نیست. عرض کردم: برایم آن را توضیح دهید. فرمود: جلدها و اطراف آن از یاقوت زینت داده شده است و برگهای آن از در سفید است. عرض کردم: قربانت گردم! در آن چه سخنانی است؟ فرمود: خبرهای عصر حاضر و نیز خبرهایی که تا روز قیامت اتفاق خواهد افتاد در آن موجود است. خبر آسمانها و شماره فرشتگان آسمانی، تعداد و نامهای تمام کسانی که خداوند آنها را آفریده است. نام های رسولان، نام های تکذیب‏ کنندگان و اسامی همه مؤمنان و کافران از آغاز آفرینش تا فرجام در آن موجود است. اسامی و معرفی هر یک شهرهایی که در شرق و غرب زمین است، تعداد مؤمنان و کافران هر شهر، اوصاف تکذیب ‏کنندگان و نیز اوصاف ملت ‏های گذشته و تاریخ آنها، طغیان گرانی که حاکم‏اند تعداد آنها و زمان حکومتشان، نامهای پیشوایان و اوصاف آنها و آنچه در زمین یکی پس از دیگری مالک می‏شوند، شرح حال بزرگان آنها و هر کس که در ادوار آینده بیاید در مصحف موجود است. اوصاف بهشتیان و تعداد کسانی که وارد بهشت ‏خواهند شد، اوصاف جهنمیان و نامهای آنها در مصحف موجود است.دانش قرآن آن‏طور که نازل شده، دانش تورات و انجیل آن‏طور که نازل گشته ‏اند و دانش زبور و شماره درختهایی که در تمام بلاد است در مصحف موجود است.

وصیت فاطمه(سلام الله علیها)

امام صادق(علیه السلام) در برابر کسانی که حرفهایی می‏زدند و اعتراضاتی داشتند می‏فرمود: اگر راست می ‏گویند مصحف فاطمه(سلام الله علیها) را در بیاورند و نشان دهند; مصحفی که در آن وصیت حضرت فاطمه(سلام الله علیها) موجود است

محمد حسن امانی

ارسال نظر

با ما در ارتباط باشید

برای اطلاع از مطالب جدید لطفا در خبرنامه سایت عضو شوید...